Moka pot'u ilk aldığımda "ocakta espresso yapacağım" diye düşünüyordum. Ocağı sonuna kadar açtım, hazneyi ağzına kadar suyla doldurdum, kahveyi de tıka basa bastırdım. Sonuç: yakılmış lastik kokan, dilimi acıtan, üstünde köpük yerine kabarcık olan bir sıvı. Fincanı lavaboya döktüğümü hâlâ hatırlıyorum.
O günden sonra bu küçük alüminyum aleti anlamak için epey denemem oldu. Bugün sabah kahvemi çoğu zaman moka pot'la yapıyorum ve şunu rahatlıkla söyleyebilirim: moka pot kahve nasıl yapılır sorusunun cevabı aslında "yavaş ve düşük ısıda" cümlesinde saklı. Gerisi detay.
Moka pot espresso makinesi değil. Espresso makineleri 8-9 bar civarında basınç üretir; moka pot ise 1,5-2 bar bandında çalışır. Yani üstünde parmak kalınlığında crema olmaz, o yoğun şurup kıvamını da tam yakalayamazsınız. Ama elde ettiğiniz şey, filtre kahveden çok daha koyu, gövdeli ve sütle harika giden bir konsantre. Bana sorarsanız kendi başına bir kategori.
Bu farkı kabul ettiğim anda moka pot'la ilişkim düzeldi. Espresso taklidi kovalamayı bıraktım, moka pot'un kendi karakterini sevmeye başladım.
Öğütme boyutu burada gerçekten kritik. Espresso için kullandığınız kadar ince öğütürseniz filtre tıkanır, basınç yükselir, kahve acı çıkar. Fransız pres kabalığında öğütürseniz de su kahveyi teğet geçer, sulu bir şey elde edersiniz. Ben "toz şeker ile tuz arası" diye tarif ediyorum. Öğütme boyutunun demlemeye etkisi üzerine sitedeki ayrı yazı bu konuda daha derinlemesine gidiyor, moka pot dışında da işinize yarar.
| Yöntem | Gövde | Yoğunluk | Hazırlık süresi | Zorluk |
|---|---|---|---|---|
| Moka Pot | Yüksek | Çok yoğun | 5-6 dk | Orta |
| Pour Over | Hafif, berrak | Orta | 3-4 dk | Orta-yüksek |
| French Press | Yüksek, tortulu | Orta | 4-5 dk | Kolay |
| AeroPress | Ayarlanabilir | Orta-yoğun | 2-3 dk | Kolay |
Sabah tek başımaysam ve sütlü, koyu bir şey istiyorsam moka pot. Kahvenin asiditesini, meyveli notalarını duymak istediğim günlerde pour over ya da klasik filtre yöntemine dönüyorum. Misafir varsa French Press çıkarıyorum, çünkü tek seferde çok kişiye yetiyor.
Moka pot'ta oran, cihazın boyutuyla neredeyse sabitlenmiş durumda: sepet ne kadar alıyorsa o kadar kahve, hazne valfe kadar ne kadar su alıyorsa o kadar su. 3 fincanlık modelimde bu yaklaşık 17 g kahve ve 150 ml su ediyor. Yine de terazi kullanmanızı öneriyorum, çünkü kahvenin tazeliğine göre hacim değişiyor ve gramajı bilmek tekrarlanabilirlik sağlıyor. Doğru ölçü ve su oranları konusundaki genel prensipler burada da geçerli.